Hỗ trợ doanh nghiệp ngoại khởi nghiệp ở Việt Nam: Lạ quá!

Kinh tế / Doanh nghiệp
Hỗ trợ doanh nghiệp ngoại khởi nghiệp ở Việt Nam: Lạ quá! (Doanh nghiệp) - PGS.TS Nguyễn Văn Ngãi thẳng thắn bày tỏ quan điểm không ủng hộ đối với việc hỗ trợ doanh nghiệp nước ngoài khởi nghiệp ở Việt Nam.
  • Việt Nam khó "nhảy cóc" để làm quốc gia khởi nghiệp
  • Cảnh báo VN loạn khởi nghiệp: Thạc sĩ thất nghiệp nhiều quá!

Nằm trong khuôn khổ chương trình trao đổi startup toàn cầu, Saigon Innovation Hub (SIHUB), bộ phận hỗ trợ Sở KH-CN TP.HCM triển khai các hoạt động khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo, cho biết họ hợp tác với các tổ chức và hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo của các quốc gia để tuyển chọn startup nước ngoài đến tìm hiểu thị trường, nghiên cứu và kết nối giao thương tại Việt Nam, đồng thời mang startup Việt ra thế giới.

Mới đây nhất, SIHUB phối hợp với phía Hàn Quốc lựa chọn 3 startup của Hàn Quốc (MYGGUM, 8cup Inc. và Victoria Production) đưa sang Việt Nam tham gia các chương trình tìm hiểu thị trường, kết nối mentor, nhận sự hướng dẫn để hoàn thiện dự án và tiếp xúc nhà đầu tư…

Trao đổi với Đất Việt về việc phía Việt Nam hỗ trợ cho các doanh nghiệp nước ngoài khởi nghiệp tại Việt Nam, PGS.TS Nguyễn Văn Ngãi, Trưởng khoa Kinh tế, Đại học Nông lâm TP.HCM thốt lên rằng "Lạ quá!" và không hiểu mục đích của những chương trình hỗ trợ thế này là gì. Ông cũng đã có những phân tích dưới góc nhìn kinh tế để thấy cái lợi, cái thiệt của Việt Nam khi tiến hành những hoạt động này.

Theo phân tích của vị chuyên gia, việc hỗ trợ cho doanh nghiệp nước ngoài khởi nghiệp Việt Nam lợi ít hại nhiều. Cái lợi của việc này là nếu doanh nghiệp nước ngoài khởi nghiệp thành công thì giống như họ đầu tư ở Việt Nam và giống như Việt Nam bỏ ra một chút kinh phí để hỗ trợ, mời gọi đầu tư nước ngoài vào Việt Nam. Tuy nhiên, nhược điểm là nó gây ra áp lực cạnh tranh cho các doanh nghiệp trong nước.

Ho tro doanh nghiep ngoai khoi nghiep o Viet Nam: La qua!
Việt Nam nên dành nguồn lực hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam

"Việt Nam chỉ có bấy nhiêu nguồn lực, nếu hỗ trợ cho anh này thì không hỗ trợ cho anh khác. Tôi ủng hộ việc kêu gọi đầu tư nước ngoài nhưng hỗ trợ để doanh nghiệp nước ngoài khởi nghiệp ở Việt Nam thì không.

Doanh nghiệp nước ngoài có nguồn lực, nắm được thị trường, phải chủ động đi tìm thị trường hoặc tìm nơi để đầu tư. Việc Việt Nam cần làm là hỗ trợ cho người Việt Nam khởi nghiệp, tại sao lại hỗ trợ cho doanh nghiệp nước ngoài khởi nghiệp ở Việt Nam?

Hãy dành số tiền đó hỗ trợ cho người Việt Nam khởi nghiệp bởi khi họ thành công chúng ta sẽ được hai thứ: vừa tạo ra được GDP (tổng sản phẩm quốc nội) vừa tạo ra GNP (tổng sản phẩm quốc dân) cho Việt Nam.

Còn nếu mời gọi nước ngoài, hỗ trợ doanh nghiệp nước ngoài khởi nghiệp ở Việt Nam, nếu họ thành công thì sẽ tạo ra được GDP cho Việt Nam nhưng không tạo ra được GNP cho Việt Nam bởi cái đó đã thuộc về họ.

Tôi thấy hơi lạ khi có chương trình hỗ trợ doanh nghiệp nước ngoài khởi nghiệp tại Việt Nam vì chúng ta đã có các chương trình kêu gọi đầu tư nước ngoài. Bấy nhiêu đó là đủ!", vị chuyên gia bày tỏ quan điểm.

PGS.TS Nguyễn Văn Ngãi nhận xét, việc ưu đãi, hỗ trợ cho doanh nghiệp nước ngoài khởi nghiệp ở Việt Nam chẳng khác nào việc Việt Nam dành nhiều ưu đãi cho doanh nghiệp FDI bấy lâu nay. 

Trong khi đó, Việt Nam đã có nhiều bài học đối với việc ưu đãi lớn cho doanh nghiệp FDI để rồi cuối cùng họ hớt váng và ra đi, cái Việt Nam nhận được không đáng bao nhiêu.

"Trong chiến lược phát triển kinh tế của quốc gia, giai đoạn đầu chúng ta dựa nhiều vào doanh nghiệp nước ngoài vì thiếu vốn, thiếu công nghệ, lao động dư thừa... và chúng ta kêu gọi đầu tư nước ngoài để giải quyết vấn đề này. Nhưng dần dần, trong quá trình phát triển, nước ngoài sẽ rút lui và thay thế bằng đầu tư trong nước.

Đó là một chiến lược, vì thế chúng ta phải đầu tư, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam để họ lớn dần lên và đến lúc nào đó nước ngoài rút lui thì doanh nghiệp trong nước đủ sức thay thế dần", PGS Ngãi nói.

Nhấn mạnh Việt Nam hoan nghênh doanh nghiệp nước ngoài có năng lực, có tiềm lực tài chính vào Việt Nam khởi nghiệp, đầu tư, PGS.TS Nguyễn Văn Ngãi cũng chỉ ra thực tế rằng phần lớn các doanh nghiệp khởi nghiệp ở Việt Nam là doanh nghiệp nhỏ và vừa, thậm chí siêu nhỏ, nên Việt Nam cần ưu tiên nguồn lực hỗ trợ cho doanh nghiệp Việt.

"Hỗ trợ cho doanh nghiệp ngoại khởi nghiệp ở Việt Nam thì chỉ làm hại cho doanh nghiệp Việt Nam. Bởi chủ yếu là doanh nghiệp li ti nên người Việt đã gặp nhiều khó khăn khi khởi nghiệp, đầu tư. Nếu ưu tiên cho doanh nghiệp nước ngoài thì không khéo họ sẽ cạnh tranh với doanh nghiệp Việt Nam, lúc đó doanh nghiệp Việt sẽ không chống chịu nổi, cơ hội tồn tại bị bớt dần đi. Bởi vậy, nếu dùng tiền từ ngân sách thì phải hỗ trợ cho doanh nghiệp Việt", ông bày tỏ.

Trên cơ sở những phân tích trên và cũng đồng thời nhắc lại tình trạng loạn khởi nghiệp ở Việt Nam thời gian qua, vị chuyên gia lưu ý, vai trò của khởi nghiệp rất quan trọng nhưng Việt Nam phải thận trọng và bình tĩnh bởi cái gì chạy theo thời cuộc, theo phong trào thì cuối cùng sẽ để lại hệ lụy lớn.

"Việt Nam có nhiều chương trình hỗ trợ khởi nghiệp nhưng phải biết lựa chọn phương án hỗ trợ thế nào, không thể làm tràn lan. Phải thẩm định cho chắc rằng tiềm năng khởi nghiệp là thành công, chứ không khéo cứ khởi nghiệp ào ạt theo kiểu phong trào và tới lúc nào đó phá sản đồng loạt thì vô cùng nguy hiểm.

Những người tham gia khởi nghiệp không nên lạm dụng chương trình hỗ trợ khởi nghiệp. Họ phải tự xác định rằng việc khởi nghiệp của họ có khả năng thành công rất cao, nhưng trong điều kiện họ gặp khó khăn thì Nhà nước hỗ trợ phần nào, còn bản thân người khởi nghiệp phải đứng vững.

Có nhiều trường hợp chẳng suy nghĩ gì về khởi nghiệp hoặc biết khả năng thành công thấp nhưng vì được sự hỗ trợ nên người ta cứ tranh thủ. Đó là sự lạm dụng, bòn rút nguồn lực, bao gồm cả vốn của Nhà nước", PGS.TS Nguyễn Văn Ngãi cảnh báo.

Thành Luân

Nguồn: baodatviet.vn